Văn Mẫu Lớp 11
Nếu Vội vàng được xem như lời tự bạch của Xuân Diệu thì qua bài thơ, ta có thể hình dung con người thi sĩ như sau: Một con người yêu đời, yêu cuộc sống trần thế, yêu thiên nhiên tha thiết, đắm say đến mức như ngây ngất, si mê trước cuộc sống ấy (đoạn đầu)
Quan điểm nhân sinh của Xuân Diệu qua đoạn thơ là quan điểm của một con người yêu đời, yêu tuổi trẻ, yêu mùa xuân. Vì thế, ông buồn tiếc khi cảm thấy mùa xuân qua nhanh, muốn níu giữ mùa xuân lại cho mình (Mà xuân hết, nghĩa là tôi cũng mất).
1. Với Xuân Diệu, ong bướm, hoa lá, yến anh là thiên nhiên gần gũi, là cuộc sống quanh ta mà nhà thơ yêu mến. Không phải một tình yêu bình thường, mà là một tình yêu thiết tha, say đắm đối với thiên nhiên đến mức ngây ngất, si mê.
1. Hồn thơ Xuân Diệu trước Cách mạng tháng Tám được Hoài Thanh nhận xét rất chính xác và tinh tế trong ba từ: “tha thiết, rạo rực, băn khoăn”. Tha thiết, rạo rực là yêu đời; băn khoăn là chán nản trước cuộc đời
TÌM HIỂU ĐỀ
+ Phân tích tâm,trạng của cái tôi trữ tình trong bài thơ với những diễn biến cơ bản của nó. Ớ đây là tâm trạng đắm say rạo rực sôi nổi, là thái độ cuống quýt, vội vàng.
+ Rút ra được ý nghĩa tư tưởng của bài thơ qua toàn bộ tâm trạng này. Đây mới là cái đích cuối cùng của việc phân tích.
A - MỞ BÀI
Thơ Xuân Diệu bao giờ cũng “say đắm” tình yêu, say đắm cảnh trời, sống vội vàng, cuống quýt”. Cái động thái này đã biểu hiện ở trong Đây mùa thu tới như một phản đề, như một phiến âm bản thì bài thơ Vội vàng là dương bản, hết sức đặc trưng, là một bản tự bạch của Xuân Diệu.
Trước khi vào tìm hiểu bài thơ này, ta hãy điểm qua một số nét trong quan niệm yêu đương của Xuân Diệu - một chàng trai trẻ, hiền hậu và say mê. Tóc như mây vướng trên đài trán thơ ngây, miệng cười rộng mở như tấm lòng hăm hở, hối hả và tham lam nữa trong ái ân!
1. Nêu ngắn gọn về nhà thơ Xuân Diệu và thơ ông trước Cách mạng, vị trí của đoạn trích.
- Ngô Xuân Diệu (1916 - 1985) - “nhà thơ mới nhất trong các nhà thơ mới” (Hoài Thanh), làm thơ, viết văn, nghiên cứu, phê bình văn học, dịch thuật.
Xuân Diệu là nhà thơ của tình yêu và lòng yêu đời tha thiết. Cái “say đắm đuối” và “non xanh” mơn mởn để hòa vào nhau thành những bản tình ca réo rắt. Đó không chỉ đơn giàn là tình ca của tình yêu mà còn là khúc hát giao hòa của con người và thiên nhiên, cuộc sống.
Sau gần 50 năm làm thơ, Xuân Diệu đã để lại cho thơ Việt Nam hàng chục tập thơ với trên dưới 1000 bài thơ thấm thía tình yêu cuộc sống nồng nàn. Nhưng, nếu cần dẫn ra một bài thơ tiêu biểu cho thơ Xuân Diệu, thơ tình yêu ấy trong thơ Xuân Diệu, đó sẽ là một bài thơ trong tập thơ Thơ thơ
Được mệnh danh là “mới nhất trong các nhà thơ mới”, Xuân Diệu là tiếng thơ thể hiện đầy đủ nhất cho ý thức cá nhân của cái tôi thơ mới, đồng thời mang đậm bản sắc riêng. Trước hết, nó hiện ra trong hình tượng một cái tôi tích cực mãnh liệt.
Xuân Diệu là con một ông tú kép (đỗ tú tài Hán học hai lần). Vì thế ông có điều kiện tiếp xúc và sớm hiểu biết văn chương cổ điển. Từ mười ba, mười bốn tuổi, ông đã tập làm đủ mọi thứ thể loại văn chương truyền thống như lục bát, song thất lục bát, thất ngôn bát cú, các loại từ khúc cổ điển, văn biền ngẫu
Cứ mỗi lần mùa thu tuyệt vời trở về trong trời đất, người ta lại một lần bâng khuâng tự hỏi: Mùa thu bắt đầu từ lúc nào nhỉ? Với các nhà thơ cổ điển, theo cách cảm nhận của văn học cổ, mùa thu, ấy là lúc:
Giếng vàng đã rụng một vài lá khô
(Truyện Kiều - Nguyễn Du)
Mùa thu luôn luôn trở về cùng thơ ca. Người ta vẫn thường ít quên trong thơ Pháp thế kỉ XIX: Mùa thu (Lamactin); Thu ca (Bôđơle); Thu khúc (Veclen)...; trong Đường thi - của Bạch Cư Dị chẳng hạn: Tảo thu độc dạ; Thu mộ giao cư thư hoài; ... và Xuân Diệu với: Thu; Ý thu và Đây mùa thu tới...
Các ý chính:
1. Giới thiệu khái quát về Xuân Diệu và bài thơ Đây mùa thu tới.
2. Với tiêu đề Đây mùa thu tới Xuân Diệu đã cụ thể hóa bước đi của thời gian, của mùa thu vốn vô hình. Nhà thơ như nhìn thấy mùa thu đang đến. Đây là cách nói của nhà thơ rất nhạy cảm với bước đi của thời gian.