Người nông dân Việt Nam yêu nước chống ngoại xâm đã xuất hiện từ rất lâu, ít nhất cũng trên mười thế kỉ nay. Nhưng trong văn học, hình ảnh người nông dân ấy chỉ thực sự xuất hiện vào nửa cuối thế kĩ XIX với bài Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc của Nguyễn Đình Chiểu.
DÀN BÀI
I. MỞ BÀI
Ý nghĩa lời văn của N. Ôx-tơ-rôp-xki dựa trên một luận điểm: Cái quý nhất của con người ta là đời sống.
Từ đó tác giả rút ra một hệ luận: vậy sống như thế nào là biết quý và sống như thế nào là không biết quý đời sống? Câu nói nổi tiếng của N. Ôx-tơ-rôp-xki đã giải quyết một vấn đề lớn nhất của đời sống: vấn đề mục đích cuộc sống và giá trị con người.
Đây là bài thơ trong tác phẩm Ngư Tiều y thuật vấn đáp của Nguyễn Đình Chiểu. Xúc cảnh la lời ngâm của Đường Nhập Môn, một kẻ sĩ đi học nghề thuốc để cứu đời nhưng không gặp thời và đành ngậm ngùi nhìn cảnh nước mất nhà tan.
HƯỚNG DẪN LÀM BÀI
1. Dẫn dắt được vấn đề
2. Giải thích ngắn gọn ý kiến: Ham thích tìm tòi, học tập bao giờ cũng đem lại lợi ích cho con người
3. Bàn luận về tính đúng đắn của câu nói
- Đã là con người thì thường ai cũng có một đam mê nào đó. Có những đam mê làm hại con người nhưng cũng có những đam mê đem lại lợi ích cho con người.
Xuân Diệu đã nhận xét rất đúng: “Nguyễn Đình Chiểu đã viết đoạn thơ thương ghét trứ danh. Thật ra từ ngàn đời trước, đó là tình cảm phổ biến của nhân dân, và nhiều thi sĩ trước kia đã có những vần thơ về tà, chính
“Tổ quốc” - hai tiếng thiêng liêng ấy vang lên trong lòng mỗi con người gợi lên một niềm yêu thương bao hàm tất cả những gì thân yêu và quí báu nhất. Tình yêu Tổ quốc là một tình cảm cao cả, nó cũng vận động không ngừng cùng với lịch sử.
DÀN BÀI
I. MỞ BÀI
- Cuộc sống xung quanh ta có biết bao kẻ ích kỉ nhưng cũng có rất nhiều tâm hồn cao thượng, có kẻ độc ác nhưng cũng có rất nhiều trái tim nhân hậu.
- Bản thân mỗi người sống trên đời cần có trái tim và tấm lòng để tô đắp cho cuộc sống tốt đẹp hơn.
DÀN BÀI CHI TIẾT
1. Giới thiệu vấn đề: Hiện nay, cả nước đang quan tâm đến cuộc vận động lớn của ngành giáo dục: “Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục”.
2. Bàn luận
a. Vì sao có cuộc vận động này?
Hai tâm trạng trích trong tập II bộ tiểu thuyết “Chiến tranh và Hòa bình” của đại văn hào Lép Tôn-xtôi. Thời gian được nói đến trong đoạn văn là vào mùa xuân và mùa hè năm 1809, hơn ba năm sau trận đánh đẫm máu Ô-xéc-lít diễn ra, liên quân Áo - Nga bị Na-pô-lê-ông đánh cho đại bại.
Hê-min-guây (1899 - 1960) văn hào Mĩ, được giải thưởng Nôbel về văn chương năm 1954 đã từng viết: “Tôi rất thích văn học Nga.. Trong các nhà vãn hiện đại tôi thích Sô-lô-khốp”. Là nhà văn Xô Viết được giải thưởng Nô-ben về văn học năm 1965, Sô-lô-khốp được ca ngợi là “một trong những nhà văn xuôi lớn nhất thế kỉ XX”
HƯỚNG DẪN LÀM BÀI
1. Yêu cầu về kĩ năng
Biết cách làm bài văn nghị luận xã hội - một vấn đề về tư tưởng, đạo lí. Kết câu chặt chẽ, rõ ràng, lập luận chắc chắn; diễn đạt sáng rõ; không mắc lỗi chính tả, dùng từ, ngữ pháp.
2. Yêu cầu về kiến thức
Có thế trình bày theo nhiều cách khác nhau cần nêu được các ý chính sau:
DÀN BÀI CHI TIẾT
I. MỞ BÀI
- Dân tộc ta có truyền thống tốt đẹp: cần cù, siêng năng, đoàn kết, tương thân tương ái, dũng cảm,.... Một trong những truyền thống góp phần tạo nên sức mạnh của dân tộc ta là “thương người như thể thương thân”.
- Nhưng trong thực tế của xã hội ta từ xưa tới nay cũng không ít người luôn tỏ ra thờ ơ, dửng dưng trước mọi vấn đề của xã hội.
Sau 87 (84 + 3) ngày đêm ra khơi đánh cá, ông lão Xan-chi-a-gô mới câu được con cá kiếm khổng lồ, nặng độ ổ, 7 tấn, dài hơn chiếc thuyền câu khoảng 7 tấc. Đói khát, mệt rã rời, đôi tay bị dây câu do cá kéo cứa rách, ứa máu. Cái giá phải trả cho một chuyến ra khơi thật đáng tự hào.
HƯỚNG DẪN LÀM BÀI
1. Yêu cầu về kĩ năng
- Biết cách làm bài văn nghị luận: Nghị luận về một hiện tượng đời sống.
- Kết cấu rõ ràng, lập luận chặt chẽ; diễn đạt mạch lạc, sáng rõ.
2. Yêu cầu về kiến thức: Có thể trình bày nhiều cách khác nhau nhưng cần nêu dược các ý sau:
A-ra-gông (1897 - 1970) là một trong những khuôn mặt tiêu biểu cho thơ hiện đại Pháp, ông cũng là nhà thơ lớn của nhân loại. Đề tài bào trùm trong thơ ông là En-xa Tơ-ri-ô-lê (1896 - 1970), người vợ yêu quý của ông, người đã tái sinh A-ra-gông, là ngọn nguồn của mọi sáng tạo thơ ca và tiểu thuyết của A-ra-gông.