Trong Một người Hà Nội, Nguyễn Khải viết bằng sự trải nghiệm của chính ông, một người gắn bó Hà Nội, am hiểu sâu sắc nếp sống thanh lịch Tràng An từ chính gia đình ông. Nhân vật bà Hiền là một gương mặt đặc biệt mang những nét tính cách Hà Nội đậm nét.
HƯỚNG DẪN LÀM BÀI
Đề nêu lên ý nghĩa của lòng đồng cảm đối với việc trở thành con người chân chính, đề cao năng lực đọc ra trong mắt người khác những điều đang xảy ra trong trái tim họ, lên án thói dửng dưng đối với người khác.
Liệu tác giả có thổi phồng vấn đề quá không? Năng lực đồng cảm có quan trọng đến thế không? Em hãy luận giải xem, có đồng tình với tác giả không?
Ai đã đặt tên cho dòng sông? là tác phẩm cùng tên tập bút kí xuất bản vào năm 1986 của Hoàng Phủ Ngọc Tường sau hai tập bút kí Ngôi sao trên đỉnh Phu Văn Lâu (1971), Rất nhiều ánh lửa (1979).
HƯỚNG DẪN LÀM BÀI
1. Yêu cầu về kĩ năng: Biết cách làm bài văn nghị luận xã hội về một hiện tượng đời sống. Kết cấu chặt chẽ, diễn đạt lưu loát; không mắc lỗi chính tả, dùng từ, ngữ pháp.
2. Yêu cầu về kiến thức
Thí sinh có thể trình bày bằng nhiều cách khác nhau nhưng cần làm rõ được các ý chính sau:
- Nêu được vấn đề cần nghị luận
Trong Thương nhớ mười hai của Vũ Bằng chỉ có một tháng được ghi lại bằng tên một người đàn bà, đó là Tháng ha. Con người xuất hiện trong đoạn trích không phải là một người đàn bà vô danh, không xác định như ở bài Tết: Hỡi cô mặc cái yếm xanh; nhưng nàng vẫn là một biểu tượng độc đáo trong áng văn này.
Phan Thiết có anh tôi được đánh giá là một trong những bài thơ hay nhất trong sự nghiệp thơ ca của nhà thơ Hữu Thỉnh. Bài thơ là một lời tâm tình của tác giả gửi đến anh ruột - người lính đã ngã xuống cho sự bình yên của đất nước.
HƯỚNG DẪN LÀM BÀI
1. Yêu cầu về kĩ thuật
Biết cách làm bài văn nghị luận xã hội về một hiện tượng đời sống. Bài có cách viết chặt chẽ, gọn gàng, lưu loát.
2. Yêu cầu về kiến thức
Thí sinh có thể trình bày sự hiểu biết của mình theo nhiều cách khác nhau. Bài viết nên tổ chức theo hướng.
Chiến tranh là một tấn bi kịch lớn nhất mà con người tạo ra cho con người. Chiến tranh - nó dựng nên một không gian sống đầy máu và nước mắt. Ngay niềm vui hiếm hoi, nếu có được, cũng là thứ niềm vui phải lọc qua đau thương.
HƯỚNG DẪN LÀM BÀI
1. Phần giải thích nội dung lời nói
- Người có chí khí là người biết trọng thực lực, kẻ thấp kém chỉ trông cậy vào vận may.
- Vận may chỉ là chuyện bấp bênh, hiệu quả phải do thực lực đưa lại.
2. Phần đề xuất ý kiến
- Một thực tế trớ trêu đầy nghịch lí là ở đời không phải có những kẻ bất tài, gặp vận may có ít nhiều thành quả trong cuộc sống.
DÀN BÀI CHI TIẾT
I. MỞ BÀI
- Mỗi người được sinh ra đều có cha mẹ và tổ ấm gia đình
- Mỗi con người được trưởng thành đều nhờ có gia đình và xã hội
- Gia đình có vai trò rất lớn đối với đời sống của mỗi người.
II. THÂN BÀI
1. Gia đình là gì?
Trong thơ Việt Nam hiện đại, Xuân Quỳnh được coi là nhà thơ nữ viết hay nhất về tình yêu. Đặc sắc của thơ tình Xuân Quỳnh là tiếng nói trực tiếp, chân thành và mãnh liệt bày tỏ những khát vọng tình yêu của trái tim phụ nữ.
“Trung thực” có nghĩa là “ngay thẳng, thật thà”, đúng với sự thật, không làm sai lạc”. Người trung thực là người thật thà, có tấm lòng ngay thẳng và quan trọng hơn là không bao giờ nói sai sự thật, hành động không đúng với lương tri, đạo lí ở đời.
I. Nhà thơ Xuân Quỳnh
- Xuân Quỳnh là nhà thơ tiêu biểu của lớp nhà thơ trẻ thời chống Mĩ, cũng là gương mặt đáng chú ý của nền thơ Việt Nam hiện đại.
- Quê ở thôn La Khê, xã Văn Khê, một vùng có nghề dệt lụa nổi tiếng.
HƯỚNG DẪN LÀM BÀI
1. Yêu cầu về kĩ năng
Học sinh biết cách làm một bài văn ngắn nghị luận xã hội về một vấn đề tư tưởng, đạo lí. Kết cấu chặt chẽ, rõ ràng, lập luận chắc chắn, diễn đạt mạch lạc, sáng tỏ, ít mắc lỗi chính tả, ngữ pháp.
2. Yêu cầu về kiến thức
DÀN BÀI CHI TIẾT
I. MỞ BÀI
- Khi sống con người cần có mục tiêu lí tưởng để phấn đấu. Nhờ đó mà con người đạt được thành tựu nhất định trong cuộc đời.
- Khẳng định vai trò của lí tưởng, nhà văn lớn của nước Nga thế kỉ XIX là Lép Tôn-X tôi có nói: Lí tưởng là ngọn đèn chỉ đường.